Teatr Wielki i pomnik Moniuszki

Dlaczego to miejsce jest wyjątkowe?

Rozejrzyj się po Placu Teatralnym: przed tobą długa, klasycystyczna kolumnada, a przy niej zamyślony Stanisław Moniuszko z batutą. Gmach jest tak szeroki, że trudno go objąć jednym spojrzeniem, i o to właśnie chodziło jego architektowi.

Kluczowe fakty

Open the walk

Rozejrzyj się po Placu Teatralnym: przed tobą długa, klasycystyczna kolumnada, a przy niej zamyślony Stanisław Moniuszko z batutą. Gmach jest tak szeroki, że trudno go objąć jednym spojrzeniem, i o to właśnie chodziło jego architektowi.

Teatr Wielki zaprojektował Antonio Corazzi, ten sam Włoch, który zbudował Pałac Staszica przy Koperniku. Budowa ruszyła w 1825 roku, gdy Chopin chodził jeszcze do liceum, a gmach otwarto w 1833 roku. Fryderyk był już wtedy w Paryżu i nigdy nie zobaczył go gotowego. Jego warszawskie koncerty odbywały się w starszym Teatrze Narodowym, przy dzisiejszym placu Krasińskich.

Tutejszym bohaterem jest więc ktoś inny. Moniuszko, ojciec polskiej opery narodowej, przyjechał z Wilna z partyturą Halki. Warszawska premiera w 1858 roku była triumfem, a Moniuszko został dyrygentem opery w tym gmachu. Moniuszko pisał też pieśni do domowego muzykowania, całe tomy Śpiewników domowych, żeby w każdym polskim domu, gdzie stało pianino, było co grać i śpiewać. To była muzyka nie tylko dla salonów, ale dla zwykłych ludzi. Kilka lat później powstał Straszny dwór, a w nim aria o zegarze z kurantem, którą do dziś nuci pół Polski, czasem nie wiedząc, skąd ją zna.

We wrześniu 1939 roku teatr spłonął od niemieckich bomb, a w 1944 roku zniszczenia dopełniono. Ocalała w dużej części fasada, za nią były ruiny. Odbudowa trwała długo i teatr otwarto ponownie w 1965 roku, z nowoczesnym wnętrzem i sceną, która należy do największych scen operowych w Europie. Pomnik Moniuszki stanął przed gmachem w tym samym roku. W gmachu działa też Muzeum Teatralne, a Halka i Straszny dwór wciąż wracają na tutejszą scenę, jak dwa filary polskiej opery.

Jeśli więc kiedyś usłyszysz w tramwaju kogoś, kto nuci o zegarze z kurantem, wiesz już, komu za to dziękować. Przejdź teraz przez plac na południe, ulicą Wierzbową, a potem obok placu Piłsudskiego w stronę placu Małachowskiego, gdzie nad dachami wznosi się zielona kopuła okrągłego kościoła.