Park Henryka Jordana: pionierski ogród gier i panteon bohaterów

Dlaczego to miejsce jest wyjątkowe?

Wejdź przez bramę w aleję starych grabów i dębów Parku Henryka Jordana, otoczoną marmurowymi popiersiami wybitnych mężów stanu, wodzów, poetów i uczonych.

Kluczowe fakty

Open the walk

Wejdź przez bramę w aleję starych grabów i dębów Parku Henryka Jordana, otoczoną marmurowymi popiersiami wybitnych mężów stanu, wodzów, poetów i uczonych. Ten niezwykły park o powierzchni ponad dwudziestu hektarów powstał w 1889 roku z inicjatywy i prywatnych funduszy doktora Henryka Jordana, profesora ginekologii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Był to pierwszy w Europie i na świecie publiczny park gier i zabaw ruchowych dla dzieci i młodzieży, łączący wychowanie fizyczne z edukacją patriotyczną. Idea Jordana zyskała światowy rozgłos i dała początek tak zwanym ogrodom jordanowskim w setkach miast na całym globie.

Doktor Jordan wyposażył park w nowatorskie boiska sportowe, korty tenisowe, bieżnie, basen kąpielowy na Rudawie oraz przyrządy gimnastyczne. Dzieci ze wszystkich warstw społecznych, w tym najuboższa dziatwa z robotniczych przedmieść, mogły pod okiem instruktorów bezpłatnie uprawiać sport i gimnastykę. Wzdłuż alei Jordan ustawił marmurowe popiersia bohaterów narodowych — od królów i wodzów po pisarzy i uczonych — wykonane przez najwybitniejszych rzeźbiarzy epoki. Młodzież po wysiłku fizycznym słuchała pogadanek o dziejach ojczystych pod hasłem: W zdrowym ciele zdrowy duch.

W centralnym punkcie parku wznosi się zabytkowy pomnik doktora Henryka Jordana dłuta Jana Szczepkowskiego z 1914 roku, przedstawiający lekarza w otoczeniu wdzięcznych dzieci. Wśród zadrzewień parku kryje się malowniczy staw z wysepką, labirynt alejek i nowoczesne strefy rekreacyjne, skatepark oraz place zabaw. Galeria popiersi została w ostatnich dziesięcioleciach wzbogacona o postacie bohaterów walki z komunizmem: rotmistrza Witolda Pileckiego, generała Augusta Emila Fieldorfa Nila i księdza Jerzego Popiełuszkę. Park wciąż doskonale spełnia swoją podwójną misję wychowania przez sport i pamięć.

Park Jordana to żywe świadectwo krakowskiego pozytywizmu i obywatelskiego zaangażowania, które potrafiło trwale odmienić oblicze miasta. Stąd zaledwie kilka kroków dzieli nas od Gmachu Głównego Muzeum Narodowego i miasteczka studenckiego Akademii Górniczo-Hutniczej. Zieleń tego parku, sąsiadująca z bezmiarem Błoń i wzgórzami Salwatora, stanowi najpiękniejsze dopełnienie krakowskiego pejzażu kulturowego. Tu historia uczy nie przez martwy patos, lecz przez radość i życie.

Tutaj kończymy naszą wędrówkę po Zwierzyńcu, Salwatorze i podkrakowskich wzgórzach wolności. Przeszedłeś szlak od nadrzecznego klasztoru włóczków i romańskiego Salwatora, przez aleję pomnikowych dębów i Kopiec Kościuszki, aż po bezkres Błoń i ten radosny ogród mądrości. Kraków to miasto, w którym historia, natura i ludzka odwaga tworzą nierozerwalną jedność. Dziękuję za wspólne odkrywanie jego najwspanialszych widoków i tajemnic.